۰۲ خرداد ۱۳۹۷, ۱۵:۴۹ تهران
  • شرکت‌های «دانش بنیان»؛ مبنای تولید برتر در اقتصاد کشور

پارس تودی- حضرت آیت الله خامنه ای، رهبر معظم انقلاب اسلامی در سخنانی در آغاز سال 97 در حرم امام رضا در مشهد مقدس با اشاره به استحکام و نشاط انقلاب در چهل سالگی و خنثی شدن نقشه شوم امریکایی ها برای منطقه، به تبیین چرایی، الزامات و راههای تحقق شعار سال یعنی حمایت از کالای ایرانی پرداختند.

ایشان در بخشی از بیاناتشان با اشاره به پیشرفت‌های خیره‌کننده جوانان در صنایع و فناوری‌های نوین خاطر نشان کردند: روزی که صنعت هسته‌ای آغاز به کار کرد، حتی برخی از دانشمندان نسل قدیمی منکر توانایی جوانان دست‌اندرکار این صنعت بودند، اما روزی که صنعت هسته‌ای به اوج رسید، همان افراد اعتراف کردند که جوانان ایرانی خواستند و توانستند.

یکی از عواملی که در رشد اقتصادی اهمیت بسزایی دارد، برخورداری از تکنولوژی های پیشرفته و به عبارتی دیگر، تولید دانش بنیان است.

این نکته توسط اقتصاددانان مختلفی مانند کرسمن، هلپمن(۱۹۹۱)، آگیون و هوییت(۱۹۹۲) در قالب مدل‌هایی بیان گردید و شواهد و تحقیقات عملی زیادی این موضوع را تأیید می‌نماید.

طبق تعریف سازمان همکاری اقتصادی و توسعه، اقتصاد دانش‌بنیان اقتصادی است که بر اساس «تولید و توزیع و کاربرد دانش و اطلاعات» شکل گرفته و سطح بالایی از سرمایه‌گذاری در آن به «ابداع» و «نوآوری» اختصاص می‌یابد و فناوری‌های کسب‌شده با شدت بالایی مصرف می‌شوند و نیروی کار از تحصیلات عالی برخوردار است.

پیشتازی اقتصاد دانش‌بنیان، مهم‌ترین محور سیاست‌های ابلاغی اقتصاد مقاومتی

براین اساس یکی از مهم‌ترین محورهایی که در سیاست‌های ابلاغی اقتصاد مقاومتی به آن توجه خاصی شده است، پیشتازی اقتصاد دانش‌بنیان است.

در همین راستا رهبر معظم انقلاب ارتقای جایگاه جهانی کشور و افزایش سهم تولید و صادرات محصولات و خدمات دانش‌بنیان و دستیابی به رتبه‌ی اول اقتصاد دانش‌بنیان در منطقه را به‌عنوان یکی از اهداف اقتصاد مقاومتی دانسته اند.

آمارها نشان می‌دهد که تولیدات دانش‌بنیان در کشورهای زیر مجموعه  سازمان همکاری اقتصادی و توسعه که کشورهای قدرتمند اقتصادی در آن عضو هستند به سرعت در حال افزایش است و صادرات و تولیدات محصولات با فناوری بالا در این کشورها  به‌شدت افزایش یافته است.

یکی از ویژگی‌ها و پتانسیل‌های تولیدات دانش‌بنیان، ارزش افزوده‌ی بالا و فراوان این محصولات می‌باشد.  از این‌رو سرمایه‌گذاری بر روی این محصولات، رشد مداوم را برای اقتصاد به ارمغان می‌آورد. تولیدات دانش‌بنیان برخلاف تولیدات سنتی، بر «ابتکار» و «خلاقیت» استوار است و به همین دلیل فراوانی نیروی انسانی تحصیلکرده و متخصص نقش مهمی در پدید آمدن مزیت رقابتی ایفا می‌کند. 

از اینروست که تاکید رهبر معظم انقلاب بعنوان مهترین ضرورت گذار از این دوران حساس تقویت زیر ساخت های اقتصاد بر مبنای اهداف اقتصاد مقاومتی و دانش بنیان است. این  موضوعی است که اندیشکده های مطالعاتی نیز با حساسیت ویژه ای  آنرا مطرح کرده اند.

اندیشکده امریکن «اینترپرایز» AEI در این باره در گزارشی می نویسد: اقتصاد مقاومتی ؛ایمن کننده اقتصاد ایران در برابر تحریم ها ست. تولید برمبنای دانش و تکنولوژی های برتر در واقع پیش نیاز و از پایه های اصلی رسیدن به  اقتصادی پویا  و با دوام است.

«سورنا ستاری» معاون علمی و فناوری رئیس جمهوری اسلامی ایران  در بیستمین نشست کمیسیون علم و فناوری برای توسعه سازمان ملل در ژنو با رونمایی از شاخص‌های علم، فناوری و نوآوری  تصریح کرد؛ ایران  به دنبال گذار از اقتصاد نفتی به اقتصاد دانش‌بنیان است.

«منصور غلامی» وزیر علوم، تحقیقات و فناوری ایران  هم در سی و یکمین جشنواره بین المللی خوارزمی در تهران اعلام کرد: ایران با داشتن یک درصد جمعیت جهان، یک و ۹ دهم درصد مقالات بین المللی را تولید کرده است و ۲ و ۹ دهم درصد مقالات پراستناد جهان را استادان و پژوهشگران ایرانی ارائه کرده اند.

براساس شاخص های آماری تعداد شرکت های دانش بنیان ایران در سال گذشته به بیش از ۳۳۶۰ شرکت  رسید. بالاترین تعداد شرکت های ثبت شده در سال گذشته مربوط به حوزه ماشین آلات و تجهیزات پیشرفته است و مقام بعدی مربوط به شرکت های فعال در حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات و نرم افزارهای رایانه ای است. 

در حوزه های دیگر از نوآوری های دانش بنیان، رتبه ایران از  113 به رتبه 78 رسیده است و در منطقه و جهان اسلام ایران  رتبه اول را داراست.

بر اساس آمار سایت نظام رتبه‌بندی سایماگو (Scimago)، ایران در سال 2016 رتبه ششم تولیدات علمی در رشته مهندسی دریا را نیز از آن خود کرده است و توانسته در جدول رتبه‌بندی بالاتر از کشورهای استرالیا، آلمان، ایتالیا و فرانسه قرار گیرد.

رتبه دوم ایران در رشته های علوم نوین 

افزایش این رشد بدان معناست که در حوزه علم و فناوری، دوره جدیدی از شکوفایی آغازشده که مبنای آن  تکیه برتوسعه علم وفناوری؛ تقویت نیروی انسانی متخصص وحرکت روبه جلو شرکت های دانش بنیان است.  ایران در این زمینه، در رشته های علوم نوین همچون تکثیر سلول های بنیادی، فناوری نانو و دانش هسته ای که از جمله رشته های علمی مورد نیاز کشور است سرمایه گذاری کرده است.  

در حال حاضر  شرکت های دانش ‌بنیان ایرانی  محصولات خود را به بازارهای بیش از 20 کشور از جمله، عراق، ازبکستان، ترکمنستان، افغانستان، روسیه، کره ‌جنوبی ودیگر کشورها صادر می کنند. براساس داده های موجود در پایگاه استنادی Scopus، که یکی از پایگاههای سنجش رشد علمی در کشورهای جهان است ؛جمهوری اسلامی ایران مقام 16 تولید علم جهان را در اختیار دارد.

ریچارد استون دبیر بین‌الملل مجله ساینس در این  باره  می گوید: "....من با جامعه علمی ایران آشنا هستم و باید بگویم با وجود تحریم هایی که ایران زیر فشار آن تاب آورده است، جامعه علمی ایران در غلبه بر محدودیت ها ، خلاقیت و انعطاف فوق العاده زیادی از خود نشان داده و رقابت پذیری اش را درجامعه علمی جهانی حفظ کرده است. ..."

در حال حاضر بین کشورها توسعه یافته و در حال توسعه رقابتی سخت در این عرصه وجود دارد و برتری علمی به یکی از ابزار های  مهم دشمنان برای سیطره بر ملت ها تبدیل شده است. ایران اکنون وارد مرحله تازه ای از توسعه علم، فناوری و نوآوری شده است و در این راستا تلاش­های مداومی را در جهت توسعه زیرساخت­هایی نظیر مدارس و دانشگاه­ها، آزمایشگاه­ها، پارک­های علم و فناوری انجام داده است.

 ایران از نظر رتبه علمی علوم هوا -فضا در منطقه جایگاه اول و در میان کشورهای دنیا رتبه یازدهم را در اختیار دارد. درعرصه پیشرفت های علمی و فناوری ؛ دستیابی ایران به دانش هسته ای نیز گام بلند دیگری است  که بدست متخصصان و دانشمندان هسته ای ایران محقق شده است.

«علی اکبر صالحی» رییس سازمان انرژی اتمی ایران سال گذشته درآئین یازدهمین سالروز ملی فناوری هسته‌ای با اعلام خبر بهره برداری از «فاز اوّل مرکز پرتودهی صنعتی با استفاده از شتاب دهندۀ رودوترون»، «مرکز تولید رادیو داروهای PET با محوریت تولید رادیو داروهای FDG» و «اوّلین کارخانۀ پُرعیارسازی سنگ اورانیوم» گفت: جمهوری اسلامی ایران چهارمین کشور دنیا و نخستین کشور خاورمیانه است که از مزایای این دانش بهره مند می شود.

جمهوری اسلامی ایران  در راستای تحقق اهداف مدنظر در سازمان انرژی اتمی اقدام به تأسیس پژوهشکده فتونیک و فناوری های کوآنتومی کرده است واندیشمندان و پژوهشگران حوزه های مختلف می توانند در این زمینه به فعالیت های تحقیقاتی بپردازند. 

سیاست جمهوری اسلامی ایران برآن است که برغم وجود وسیعترین منابع غنی نفت و گاز در کشور، از اقتصاد مبتنی بر منابع طبیعی، به سمت اقتصاد مبتنی بر بهره‌وری و نوآوری حرکت کند. در این راستا جنبش نرم افزاری و تولید علم در ایران  مبنا و و پایه جرکت علمی و پیشرفت ملت ایران قرار گرفته است و برغم همه دشواریها و کارشکنیها و اعمال تحریم ها ایران توانست به موفقیت ها و پیشرفت های زیادی در زمینه های علمی و تکنولوژیکی دست یابد.

هم اکنون در ایران نزدیک به 100 مرکز تحقیقاتی در تولید سلولهای بنیادی، سلولهای کبدی، تولید غضروف، مداوای سرطان و درمان ناهنجاری های استخوان فعال هستند. 

درسال 96 در بیست و یکمین کنفرانس پارک‌های علمی آسیا که در ویتنام برگزار شد، شرکت دانش بنیان اصفهان با ساخت مخازن دو جداره کرایوژنیک که می تواند مایعات بسیار سرد را ذخیره کند، موفق به کسب جایزه برتر این کنفرانس شد.

آنگونه که رهبر معظم انقلاب در تبیین اهداف بزرگ نظام اسلامی  تاکید کرده اند ؛جمهوری اسلامی ایران شایستگی آنرا دارد که  به کشوری پیشرفته، قدرتمند، شریف، صاحبِ حرف نو، دارای عزت، برخوردار از احساس عزت، سرشار از معنویت و ایمان و برافرازنده‌ی پرچم تمدن نوین اسلامی تبدیل شود و می تواند   حصار و حباب تاریخی وابستگی ایران را به معنای حقیقی کلمه بشکند و در جایگاه واقعی خود قرار گیرد.118/110

بیشتر بخوانید:

گزارش: درخشش مهندسان کشور در فعالیت‌های دانش‌بنیان

اختصاصی/ درآمد 30 هزار میلیاردی محصولات دانش بنیان در سال گذشته/ ویدئو

محصولات دانش‌‌بنیان ایرانی در 21 کشور جهان خریدار دارد

ایران در حال  گذار از اقتصاد نفتی به اقتصاد دانش‌بنیان/تحلیل

 

کلیدواژه

کامنت