دلو 16, 1398 16:04 Asia/Kabul

در تاریخ جدال‌های سیاسی آمریکا، روز چهارم فوریه 2020 به یادگار باقی خواهد ماند؛ روزی که در آن، رییس جمهوری آمریکا از دست دادن با رییس مجلس امتناع کرد و رییس مجلس نیز در مقابل دیدگان همگان، متن سخنرانی رییس جمهوری را پاره کرد.

این اتفاق نادر درحالی رخ داد که «دونالد ترامپ» سومین نطق سالیانه خود درکنگره را مقابل تمامی اعضای کنگره، کابینه، دیوان عالی فدرال و شمار دیگری از مهمانان عالی رتبه داخلی و خارجی انجام می داد.

با این حال، رییس جمهوری آمریکا دراقدامی مغایر با عرف سیاسی، از دست دادن با «نانسی پلوسی» رییس مجلس که به اتفاق «مایک پنس» رییس سنا، ریاست جلسه را برعهده داشت، خودداری کرد.

درمقابل نیز پلوسی متن سخنرانی ترامپ را پاره کرد؛ آن هم درحالی که ترامپ هنوز جایگاه سخنرانی را ترک نکرده بود. 

اتفاق روز گذشته (سه شنبه) در کنگره آمریکا فقط یک دعوای سیاسی میان دو مقام ارشد آمریکا یا حتی دعوای مرسوم دو حزب سیاسی این کشور نبود؛ بلکه رویارویی تمام عیار دو قوه مجریه و مقننه در آمریکا را به نمایش گذاشت.

ترامپ به نمایندگی قوه مجریه، تلاش کرد با دست ندادن با عالی ترین مقام منتخب کنگره، قوه مقننه آمریکا را تحقیر کند. در مقابل نیز عالی ترین مقام منتخب کنگره یعنی رییس مجلس نمایندگان با پاره کردن متن سخنرانی رییس جمهوری، عالی ترین مقام اجرایی کشور را تحقیرکرد. 

البته از ماه‌ها پیش این تحقیرها شروع شده بود. ترامپ در توئیت‌های خود به کرات پلوسی را دیوانه خوانده بود و به نیمی از اعضای کنگره که به حزب دموکرات تعلق دارند، القابی همچون "هیچ کاره، تنبل و بی خاصیت" داده بود.

متقابلا نیز دموکرات‌ها به رهبری پلوسی، استیضاح رییس جمهوری را کلید زدند و در طرح اتهامات خود، ترامپ را فردی قانون شکن، مستبد و عروسک دست خارجی‌ها لقب دادند.

در تاریخ معاصر آمریکا، این اندازه کینه و نفرت میان مقامات ارشد کاخ سفید و کنگره همچنین میان سران دو حزب بزرگ آمریکا دیده نشده است. 

این درحالی است که نویسندگان قانون اساسی آمریکا برای پیشگیری از تسلط یکی از قوا بر دیگر قوای تشکیل دهنده نظام سیاسی این کشور، قاعده «نظارت و توازن» (Check and Balances) را برقرار کرده اند.

بر اساس این قاعده، هر یک از قوای سه گانه، از اختیارات محدود برخوردار هستند و توسط قوای دیگر نظارت می شوند. با این حال، از همان آغازین سال‌های تاسیس ایالات متحده آمریکا، جدال میان رییس جمهوری و کنگره برای کسب اختیارات بیشترآغاز شد. اما تا حدود 20 سال پیش، مقامات سیاسی و سران احزاب اغلب تلاش می کردند از تصاعد اختلافات، حداقل درمقابل دیدگان شهروندان خودداری کنند. 

با ظهور جریان راست افراطی به نمایندگی ترامپ در آمریکا در پی انتخابات سال 2016، تمامی موانع برای جنگ تمام عیار قدرت در آمریکا برداشته شد.

این جنگ تا جایی پیش رفته که به تعطیلی 21 روزه دولت فدرال، استیضاح رییس جمهوری و نهایتا اتفاقات روز سه شنبه در کنگره منجر شده است. ادامه این وضعیت درآینده، تنش‌ها در آمریکا را بیش از پیش شدت خواهد بخشید و چه بسا به نابودی قاعده «نظارت و توازن» به عنوان اصلی ترین عامل ثبات بخش سیاسی - حقوقی در آمریکا منجر شود.   

این اختلافات تا جایی پیش رفته است که «رکس تیلرسون» اولین وزیرخارجه در دولت ترامپ در نشستی پس از کناره گیری از دولت، وضعیت آمریکا را به دوران پیش از جنگ داخلی در سال 1860 تشبیه و توصیه کرد: "سران کشور و احزاب گفتمانی عقلانی و متمدنانه اتخاذ کنند." توصیه ای که روز به روز کم رنگ تر می شود. 

تگ

کامنت