Հունիս 21, 2022 12:19 Asia/Tehran
  • Մեկնաբանություն- Քննարկվում են Շանհայի համագործակցության կազմակերպության ընդլայնման և այդ կազմակերպությանը Իրանի անդամակցության հարցերը

ՇՀԿ-ի պաշտոնյաների հետապնդումների և տարբեր մակարդակներում կազմակերպության հաջորդական հանդիպումների արդյունքում ՇՀԿ-ն անկասկած, դառնում է խոշոր կազմակերպություն Ասիա հսկայական մայրցամաքում, ինչպես նաև ամբողջ աշխարհում:

Շանհայի համագործակցության կազմակերպությանը Իրանի անդամակցության հարցը կրկին արծարծվել է միջկառավարական այս կազմակերպության նիստում և ընդգրկված է Ուզբեկստանում կազմակերպության նիստի օրակարգում։ Այդ կապակցությամբ, Ուզբեկստանի փոխարտգործնախարար Ղեյրաթ Ֆազելովն անդրադառնալով Շանհայի համագործակցության կազմակերպությանն Իրանի անդամակցությանն ասել է.«Այս տարվա սեպտեմբերի 15-ին եւ 16-ին Սամարղանդում ՇՀԿ անդամ երկրների նախագահների հանդիպմանն Իրանի անդամակցության հարցը կվերանայվի և կստորագրվեն համապատասխան փաստաթղթերը»:

Թեև Իրանը նախորդ տարվա սեպտեմբերին կայացած հանդիպման ժամանակ Շանհայի համագործակցության կազմակերպության մշտական ​​անդամ դառնալու համար ձեռնարկեց նախնական քայլերը, սակայն կազմակերպությանը միանալու համար յուրաքանչյուր երկրին անհրաժեշտ է երկու տարի: Դուշանբեում Շանհայի համագործակցության կազմակերպության նախորդ գագաթնաժողովի մասնակիցները ստորագրել են տասնյակ փաստաթղթերի փաթեթ։ Սակայն տարածաշրջանային լրատվամիջոցներում բազմիցս խոսվել է այն մասին, որ Շանհայի համագործակցության կազմակերպության (ՇՀԿ) որոշումը՝ այդ կազմակերպության կազմում Իրանին ընդունելու գործընթացը սկսելու մասին, ամենակարևոր փաստաթուղթն էր, որը ՇՀԿ ղեկավարները ստորագրեցին երկուշաբթի օրը կայացած հանդիպման ժամանակ։

Իրանի անդամակցությամբ ՇՀԿ-ն ամրապնդվում է. Մասնավորապես, Իրանի անդամակցությունն այս միջազգային միջկառավարական կազմակերպությանը կբարձրացնի նրա հեղինակությունն ու հեղինակությունը ողջ աշխարհում։ Տարածաշրջանի և աշխարհի շատ երկրներ ցանկանում են միանալ Շանհայի համագործակցության կազմակերպությանը։ Որպես օրինակ՝ Միացյալ Նահանգները բազմիցս բարձրացրել է այս կազմակերպությանն անդամակցելու հարցը։ Փորձագետները տարբեր կարծիքներ են հայտնել Շանհայի համագործակցության կազմակերպությանը Իրանի անդամակցության կարևորության վերաբերյալ։

Ռուսաստանի միջազգային հարցերով խորհրդի գլխավոր տնօրեն, փորձագետ Անդրեյ Սիդորովն ասել է.«Իրանի անդամակցությամբ ՇՀԿ-ն դառնում է ծանր կշեռք Արևմուտքի դեմ և կարող է հաջողությամբ զսպել Արևմուտքի, հատկապես ԱՄՆ-ի ծավալապաշտությունն ու հեգեմոն համակարգը»:

Մասնավորապես, Շանհայի համագործակցության կազմակերպությունը ստեղծվել է ԱՄՆ-ի ցանկալի միաբևեռ համակարգին հակադարձելու համար, և ապագայում այդ կազմակերպությունը վճռորոշ դեր կխաղա նոր ուժային բևեռներով բազմաբևեռ համակարգի ստեղծման գործում, ներառյալ Իրանը, Ռուսաստանը, Չինաստանը և Հնդկաստանը: Այս համատեքստում պետք է ասել. «Եթե մերձեցումը Շանհայի համագործակցության կազմակերպության փիլիսոփայությունն է Ասիայի մայրցամաքում, ապա կասկած չկա, որ առանց Իրանի ներկայության այդ սերտաճման օղակները չեն լրանա։ Մասնավորապես, Իրանի հետ հարաբերությունները կարևոր և ռազմավարական են համարվում ՇՀԿ անդամ երկրների մեծ մասի, հատկապես Ռուսաստանի և Չինաստանի համար։ Անկասկած, Չինաստանն ու Իրանը Պարսից ծոցի տարածաշրջանում ունեն բազմաթիվ ընդհանուր և երբեմն ռազմավարական շահեր։ Փորձագետները կարծում են, որ Իրանը կարող է ամրապնդել Չինաստանի դիրքերը Հնդկական օվկիանոսում և Պարսից ծոցում։

 

Պիտակ