Jan 21, 2021 15:18 Asia/Kabul
  • د ایران  دچابهار بندر له پراختیا د افغانستان هرکلی

چابهار بندر له بندرعباس سره په پرتله کې تر نوي کلومیټرو پورې او د کراچۍ له بندر سره په پرتله کې تر اوه سوه کلومیټرو پورې د افغانستان له مرکز سره لانزدې دی .

د افغانستان حکومتي چارواکو  د ایران د  چابهار بندر پراختیا  ددغه هیواد په تجارت او ټرانزیټ کې یو مهم رول بللی دی .

 د افغانستان دتجارت کوټې  په یوې اعلامیې  کې د هندوستان په وسیله د چابهار بندرد مجهزکولو او پراختیا په هرکلي سره راغلي دي،د ایران چابهار بندر په داسې شر ائطوکې چې د افغانستان تاجران د پاکستان له خوا له ډيرو محدودیَتونو سره مخامخ  دي،د تجارت د پراختیا لپاره ئې مناسبه ټاکنه حسابولی شي .

 د افغانستان د تجارت د کوټې دغه اعلامیه  په چابهار بندر کې په پانګونې کې د چټکتیا لپاره د  نوي ډيلي د کلک هوډ په باب په هندي رسندویو کې  د راپورونو په خپریدا پسې  صادره شوې  ده .

 چابهار بندر له بندرعباس سره په  پرتله کې  تر نوي کلومیټرو پورې  او د کراچۍ  له بندر سره  په پرتله کې  تر اوه سوه کلومیټرو پورې  د افغانستان  له مرکز سره لانزدې دی . 

په ۲۰۱۶کال کې  د شمال او جنوب د ټرانزیټ  د نړیوال کریډور  د جوړولو لپاره د  ایران، افغانستان او هندوستان  ترمینځ درې اړخیز تړون لاسلیک شو چې  چورلیز ئې  د هندوستان د پانګونې له لارې  د ایران د چابهار بندر پراختیا ده.

 هندي حکومت په دغې  موافقې کې له ایران او افغانستان سره د درې ا ړخیز  تړون په چوکاټ کې  د چابهار بندر د پراختیا لپاره  د پنځه سوه میلیون ډالري  پانګونې او دغه رازد سړکونو او ریل پټلیو د ټولګې د جوړولو لپاره د یو اعشاره پنځه میلیارډ ډالري  پانګونې ژمنه کړې ده .

Image Caption

 

  د چابهار  بندر  او دهغه دپراختیا په پروژې کې  د هندوستان ،ایران او افغانستان  ګډون ددې په ترڅ کې چې  د دوي ترمینځ د ا قتصادی پيوندونو د پیاوړتیا لامل کیږي ، ددغو درو واړو هیوادونو  د سیاسی او امنیتی اړیکو د ژورتیا لامل  هم کیدلی شي .

 د  چابهار بندر په پانګونې کې دچټکتیا لپاره د هندوستان دپروګرام په هرکلي کې د افغانستان د تجارت دکوټې اعلامیه ښئ چې د افغانستان د  تاجرانو او د کار روزګار د  فعالانو له نظره ددغه سټراټژيک بندر د بیخ بینائيو د بشپړتیا په بهیر کې بیړه کول   ، ددغه هیواد د تجارت  د آسانولو او د اندازې د زیاتولو لامل کیدلی شي .

  افغانستان چې  د جغرافیې له پلوه  په وچې کې راګیر دی  او  آزادسمندر ته لاره نه لري ،  په وروستیو کلونو کې  ددغه هیواد حکومت هڅه کړې ده ، پخپل بهرني سیاست کې  دآسانتیاؤ لپاره ډول ډول  لارې  او ځاي ناستي پيدا کړي .

Image Caption

 

 د افغانستان حکومت  ددغه ستر سیاست  په نظر کې په نیولو سره  هڅه کوي  د خپلو شیانو د صادرولو او واردولو لپاره،د پاکستان له سمندري او مځکنیو پولو سره خپل اړوندوالی  کم کړي .

 په دغو شرائطو کې  پر دې سربیره  چې  د افغانستان حکومت نیّت لري چابهار بندر  د د شیانو د صادراتو او وارداتو لپاره د ګوادر بندر په ځاي  وټاکي،د سیمې له هیوادونو په تیره بیا  له ګاوڼدیانو سره  د ریل پټلۍ  پراختیا  ئې هم پخپلې ایجنډا کې راوستې ده .

 په همدې لړ کې  څه موده مخکې د ایران  او افغانستان ترمینځ د دټرانسپورټي بیخ بینائيو د پراختیا لپآره د کابل تهران  د موافقو پّ چوکاټ کې د  خواف – هرات ریل پټلۍ  د  ایران  او افغانستان د ولسمشرانو  په وسیله  په رسمي توګه افتتاح شو ې ده .

  د خواف –هرات ترمینځ د ریل پټلۍپه مخ کتنې او پراختیا سره،اټکل کیږي،  د ایران او افغانستان تجارت به په راتلونکي  لسیزې کې  څه دپاسه شل میلیارډ ډالرو ته ورسیږ ي  چې  د دواړو هیوادونو د اقتصاد په غوړیدا کې به مهم رول ولوبوي .

 د افغانستان  دتجارت خونه  هیله منه ده چې  ددغه هیواد حکومت  د سیمې او ګاونډیو هیوادونو سره د ملګرتیا په پراختیا سره د بهرني ټرانسپورټي  بیخ بینائیو د زیاتیدا له لارې  د تجارت د پراختیا  مناسبې زمینې برابرې کړي.

 

ټیګونه