Janar 19, 2021 19:54 Europe/Tirane
  • Shenjat e një ndryshimi në politikën rajonale të Arabisë Saudite

Me përfundimin e presidencës së Donald Trump në Shtetet e Bashkuara, janë bërë të dukshme shenjat e një ndryshimi në politikën rajonale të Arabisë Saudite. Arabia Saudite me shumë shpenzime u përpoq të përdorte kartën e administratës Trump në politikën e saj rajonale.

Megjithëse lufta kundër Jemenit filloi gjatë epokës së Barack Obamas, administrata Trump i mbylli sytë ndaj të gjitha krimeve dhe abuzimeve serioze të të drejtave të njeriut të kryera nga Arabia Saudite në Jemen, dhe administrata e Riadit vazhdoi luftën me më shumë lehtësi. Vetëm gjashtë muaj pasi administrata Trump mori detyrën, qeveria Saudite filloi tensionet me qeverinë e Katarit, duke ndërprerë lidhjet me Dohan së bashku me Egjiptin, Bahrejnin dhe Emiratet e Bashkuara Arabe në një përpjekje për të nxitur një ndryshim në politikën e saj të jashtme me anë të bllokadës totale kundër Katarit. Tensionet e Arabisë Saudite me Republikën Islamike të Iranit gjithashtu filluan nën presidencën e Barack Obamas dhe pas ekzekutimit të Shejh Nimr Baker al-Nimr, por Riadi ishte një lojtar kryesor në presionin maksimal të administratës Trump mbi Republikën Islamike. Gjatë kësaj periudhe, marrëdhëniet e Riadit me Teheranin dolën plotësisht jashtë kornizës së konkurrencës dhe u kthyen në armiqësi. Arabia Saudite gjatë epokës së Trump gjithashtu u përball me tensione me qeverinë turke. Tensioni u shtua nga tre çështje: presioni ndaj Katarit, thirrja e Vëllazërisë Myslimane si terroriste dhe vrasja brutale e Jamal Khashoggi në Stamboll, duke rritur distancimin mes  Riadit dhe Ankarasë. Këto ishin sfidat kryesore të politikës së jashtme saudite gjatë katër viteve të fundit, me qeverinë e Riadit, të mbështetur nga administrata Trump, që nuk kishte frikë nga tensionet me vendet dhe fuqitë e tjera në rajon. Tani, me përfundimin e mandatit të administratës Trump, duket se ka shenja të reja në politikën e jashtme saudite që tregojnë një ndryshim të mundshëm në politikën rajonale të Riadit. Profesori i universitetit Ibrahim Mottaki beson se Arabia Saudite po kërkon të zvogëlojë sfidat e saj të politikës së jashtme, sepse beson se administrata e Biden, ndryshe nga administrata e Trump, nuk do të japë një çek të bardhë për politikat tensionuese të Riadit dhe nuk do të mbyllë sytë mbi shkelet e të drejtave të njeriut dhe mbi trazirat e brendshme të Arabisë Saudite. Qeveria Saudite së pari lëvizi për të ndryshuar politikën e saj të jashtme drejt zgjidhjes së tensioneve me Katarin, sepse megjithëse fundi i tensioneve me Katarin u shoqërua me humbjen e Riadit, zgjidhja e tensioneve me Dohan ishte më pak e kushtueshme për Riadin, se sa kriza e Jemenit dhe tensionet me Turqinë dhe Iranin. Katari është një vend arab dhe një fqinj i Arabisë Saudite. Qeveria e Riadit gjithashtu duket se ka marrë drejtimin në zgjidhjen e tensioneve me Turqinë. Katari ka lidhje të ngushta me Turqinë dhe ka ofruar të ndërmjetësojë midis Riadit dhe Ankarasë, iniciativë e cila me sa duket është mirëpritur nga të dy vendet. Nëse kjo ndodh, është ende Arabia Saudite ajo që do të ndryshojë qëndrimin e saj ndaj Turqisë, sepse Riadi dëshironte që Turqia të largohej nga Katari, gjë që nuk ndodhi, dhe Riadi gjithashtu dëshironte që Ankaraja të mos mbështeste Vëllazërinë Myslimane dhe të mos ndërhynte në konfliktin në Libi, por as kjo nuk ndodhi.

 

Tags