Ağustos 01, 2020 18:36 Europe/Istanbul
  • İran ve Irak’ın ikili işbirliğine  uzun vadeli bakışı

İran İslam Cumhuriyeti cumhurbaşkanı Hasan Ruhani Cuma günü Irak cumhurbaşkanı Berhem Salih ile yaptığı telefon görüşmesinde iki ülke arasında yapılan işbirliği ve ilişkilerin daha da gelişmesi için çalışılması gerektiğini söyledi.

Hasan Ruhani gerçekleşen telefon görüşmede dünya Müslümanların vahdetinin bir sembolü olan kurban bayramını tebrik ederek, Irak cumhurbaşkanının son Tahran ziyaretinde iki ülke arasında varılan anlaşmalar ve kararların bir an önce gerçekleşmesini istedi. 
Irak cumhurbaşkanı Berhem Salih Kurban Bayramı münasebeti ile gerçekleşen telefon görüşmesinde dünya ve Korona salgını durumunu dikkate alarak tüm bölge ülkeleri arasında vahdet ve işbirliğin daha da gelişmesi gerektiğinin altını önemle çizerek, “İran ile işbirliği ve münasebetlerin tüm yönlerden gelişmesinin Irak dış siyasetinde temel prensip olduğunu” belirtti.
İran ve Irak cumhurbaşkanlarının açıklamaları, İslam inkılabı rehberinin Irak başbakanı Mustafa Kazımi’nin son Tahran ziyaretinde dikkate aldığı iki önemli konuyu vurgular niteliktedir. 
İslam inkılabı rehberi konuşmasında, İran’ın Irak’ı zayıflatacak her türlü girişime muhalefetine işaretle, “İran İslam Cumhuriyeti için ikili ilişkilerde çok önemli olan konunun, Irak’ın çıkarları, güvenliği, izzeti, bölgesel iktidarı ve Irak içinde şartların iyileşmesi olduğunu” belirtti.
Ayetullah Hamenei Amerikalıların Irak ile ilgili görüşünün İran’ın tam karşıt noktası olduğuna işaretle, açıkça şöyle buyurdu:
İran, Irak ve Amerika ilişkileri hakkında müdahale etmez fakat Iraklı dostların Amerika’yı tanımalarını ve Amerika’nın bulunduğu her ülkede fesat, yolsuzluk ve yıkım kaynağı olduğunu bilmelerini bekliyoruz. Amerika kelimenin tam anlamı ile düşmandır ve bağımsız, güçlü ve çoğunluk hükümete sahip bir Irak’ı istemiyor.
Bu açıklamalardaki önemli husus ise, İran ve Irak ilişkilerinin stratejik düzeye kadar yükselmesine vurgu yapılmasıdır.
Buna binaen istikrarlı, güvenli ve ekonomi gelişmeye sahip bir Irak, İran İslam Cumhuriyetinin makro politikasının önceliklerindendir. Güvenlik alanında da İran’ın Irak halkı, hükümeti ve silahlı güçlerine tam desteği, İran’ın bu ülkedeki zor ve çok tehlikeli şartlarda Irak’a ve dolayısı ile istikrar ve güvenliğin tekrar getirilmesinde önemli rol oynadığını gösteriyor.
Tüm bu gerçeklere dayanarak Irak başbakanı İslam inkılabı rehberi Ayetullah Seyit Ali Hamenei ile görüşmesinde Tahran’ın özellikle IŞİD ve tekfirciler ile savaş başta olmak üzere çeşitli dönemlerdeki destek ve tutumlarını takdir ederek, “Irak halkının İran desteklerini asla unutmayacağını, tekfirciler ile savaşta Iraklıların kanının İranlıların kanı ile karıştığını” söyledi.
Irak siyasi meseleler uzmanı ve yorumcu Vail el-Rekabi Irak’ta yaşanan gelişmeler hakkındaki yorumunda, İran İslam cumhuriyetinin Irak’ı savunması, özellikle de terörist IŞİD ile savaştaki desteklerinin, bu Müslüman komşunun Irak’ın en sadık ve en güvenilir dostuna dönüşmesine sebep olduğunu belirtiyor.
Irak başbakanı Mustafa el-Kazımi’nin Tahran ziyaretinin ekonomi boyutunda ise iki ülke yetkilileri ikili ticaret hacminin 20 milyar dolara kadar yükseltilmesi konusunda anlaşmaya vardılar. İran halihazırda Irak’ın doğal gaz ve elektrik enerjisinin en büyük üreticisidir. 
Çeşitli sebeplerden dolayı İran ve Irak işbirliğinin meydan dayanağına sahip olduğu söylenebilir; nitekim iki ülke cumhurbaşkanları Hasan Ruhani ve Berhem Salih arasındaki telefon görüşmesinde de vurgulandığı üzere bu işbirliği diğer alanlarda da güçlendirilebilir./ 
 

Görüşler