Ekim 02, 2020 06:17 Europe/Istanbul
  • Grossi'nin İran'ın UAEK ile İlişkilerine Olumlu Yaklaşması

İran İslam Cumhuriyeti BERCAM nükleer anlaşmasının Haziran 2018'de imzalanmasının ardından Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu ile geniş çaplı işbirliklere başladı. Bu doğrultuda nükleer faaliyetlerinin barışçıl olduğunu onaylatmak ve BERCAM nükleer anlaşmasındaki taahhütlerini yerine getirmeye çalıştı. İşte UAEK da İran'ın nükleer faaliyetleri ile ilgili bu iki hususuna vurgu yaptı ve bu durumu onayladı.

Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu genel başkanı Rafael Grossi   Almanya'nın Spiegel dergisine verdiği röportajda  bu uluslararası kurumun  İran'da 400'ü aşkın denetleme yaptığını belirtti. Grossi sözlerinin devamında   UAEK'nun İran'da yaptığı denetimlerin sayısının gizli tutulduğunu  bu kurumun yılın 365 gününde de denetimlerine devam ettiğini söyledi.   Grossi   Amerika'nın İran aleyhinde  Tahran'ın nükleer silah elde etme ithamları ile ilgili de şöyle bir açıklamada bulundu:"  Böyle bir analize saygı duyuyorum. Ancak buna katıldığım anlamına gelmez."

Grossi'nin İran'a yönelik olumlu yaklaşımı  ve onun   İran ile olumlu ilişkilere vurgu yapması ayrıca  Washington'un İran'a yönelttiği ithamlara aldırış etmemesi  onun Ağustos ayında Tahran'a gelip İranlı üst düzey makamları ile görüşmesinin sonucu da olabilir. 

Bu ziyaretten sonra  taraflar  İran İslam Cumhuriyeti ve UAEK arasında yeni düzeye taşınan  işbirliği olduğunu   mevcut ihtilafların  karşılıklı güven, koruma kuralları ve iyi niyete dayalı işbirliklerin  devam ettirileceğine vurgu yaptılar.  

Uluslararası ilişkiler uzmanı Ali Omidi ise bu hususta şöyle bir değerlendirmede bulundu:"  Grossi'nin Tahran'a ziyaretinin belli kazanımları oldu.  Çünkü Grossi de  bölgeyi tanımamasından dolayı  İran'a karşı çok sert bir tutuma sahipti. Ancak İran yolculuğu  onun Tahran ve bölgeye yönelik bakışını tamamen değiştirdi. Bu doğrultuda İran ile ortak bir bildiri bir yayımladı. 

Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu Mayıs 2020'de  yayımladığı raporunda   İran'ın bildirdiği noktalarına  geçmişte görülmemiş düzeyde denetimler uyguladığını  itiraf ederek   sözde 2000 yılının başında  küçük çapta yapılan nükleer araştırmaların  yerini de incelemek istediğini belirtmişti.  Ancak UAEK'nun bu isteği Tahran'ın karşı çıkması ile sonuçlandı. İran  UAEK'nun tüm yetkilerinin koruma anlaşmasında belirlendiğini bu yüzden de iddia ettiği  her yeri, özellikle de İran düşmanları başta da Siyonist Rejim İsrail ve Amerika tarafından iddia edilen her yeri denetleyemeyeceğini belirtti.    Buna rağmen Grossi'nin Tahran  ziyareti  sırasında  İran iyi niyetini göstermek için  bu noktaların denetlenmesine müsaade etti.  UAEK 30 Eylül Çarşamba günü  İran ile yapılan anlaşma gereği   iddia ettikleri ikinci mekanı da incelediklerini bildirdi. 

Tahran ise  UAEK'nun tarafsızlık, bağımsızlık ve profesyonellik ilkelerine göre davranmasını ve koruma anlaşması hususlarında da  belirlenen standartlar, değerlendirmeler ve bağımsız istatistiklerin ötesine geçmesini istemiyor.   Aynı zamanda UAEK genel müdürlüğü görevine başlamasından beri  İran'a karşı pek olumlu bir yaklaşıma sahip olmayan Grossi ise son röportajında baskı altında olduğunu da belirtti.  Buna rağmen Tahran'ın  beklentisi  İran ile UAEK'nun tam olarak işbirliği yapması ve nükleer faaliyetler hususunda tam şeffaflığın olması yönündedir. İran İslam Cumhuriyeti, Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu'nun  baskıların ve İran'ın düşmanları özellikle de Amerika ve Siyonist Rejim İsrail'in  karalama kampanyalarından uzak durarak uluslararası kriterlere uygun  ve tarafsızca   İran'ın barışçıl nükleer faaliyetlerini izlemesi ve buna göre raporlarını hazırlamasıdır. 

 

Etiketler

Görüşler